Akademia Sztuk Pięknych

w Warszawie

“Tworzywa sztuczne w sztukach wizualnych” – monografia dr hab. Moniki Jadzińskiej

Opublikowano 18 stycznia 2021

Najnowsza książka dr hab. Moniki Jadzińskiej, prof. ASP, Dziekan Wydziału Konserwacji i Restauracji Dzieł Sztuki pt. “Tworzywa sztuczne w sztukach wizualnych” ukazała się w języku polskim nakładem Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie.

Monografia jest cenną i długo oczekiwaną publikacją; pierwszym wydanym w języku polskim opracowaniem dotyczącym tworzyw sztucznych wykorzystywanych w sztukach plastycznych. Powstała z myślą o studentkach i studentach, absolwentkach i absolwentach konserwacji zabytków. Ma na celu ułatwienie rozpoznawania zarówno tworzyw sztucznych obecnych w obiektach sztuki, jak i mechanizmów ich degradacji; będzie pomocna w codziennej praktyce konserwatorskiej. Z powodzeniem może też służyć jako pomoc dla kuratorów zbiorów sztuki współczesnej i obiektów wzornictwa przemysłowego, kolekcjonerów i samych artystów.

Pierwsze rozdziały “Tworzyw sztucznych w sztukach wizualnych” mają charakter kompendium wiedzy – obejmują zagadnienia historyczne, klasyfikację tworzyw sztucznych, aspekty technologiczne i problematykę związaną z degradacją tych materiałów. Autorka opisała również dokładnie problematykę przechowywania i ekspozycji obiektów wykonanych z tworzyw sztucznych.

W ostatniej części przedstawione są wyniki badań technologicznych ośmiu prac autorstwa wybitnych polskich artystów: manekiny z “Umarłej klasy” Tadeusza Kantora z 1975 i 1989 roku, Mały rocznik statystyczny I Jana Tarasina, Nowotwory uosobionePopiersie bez głowy Aliny Szapocznikow, Arbeitsplatz Mirosława Bałki oraz Guma, AlmechBurłacy Pawła Althamera. Przedstawiono ich historię, inspiracje artystów, proces twórczy, ikonografię, formę i funkcje prac, a następnie wnioski płynące z badań identyfikujących materiały. Na tej podstawie określono materiały, technikę i technologię wykonania danej pracy lub cyklów prac. Opierając się na archiwaliach, dokumentach muzealnych, informacjach zdobytych podczas wywiadów z artystami, ich współpracownikami i pracownikami instytucji kultury, które są obecnie właścicielami obiektów oraz na analizie wizualnej, określono stan zachowania i przyczyny zniszczeń.

“Materiały syntetyczne są dziś wszędzie. Z tworzyw sztucznych powstają nie tylko przedmioty, którymi na co dzień się otaczamy, ale i wybitne dzieła sztuki, często uznawane za ikony kultury, oddające charakter naszych czasów. Jednak pozornie wytrzymałe i odporne materiały syntetyczne często ulegają starzeniu znacznie szybciej niż materiały tradycyjne. Dzieła sztuki i obiekty użytkowe przechowywane w nieodpowiednich warunkach ulegają szybszej degradacji. Dlatego tak ważna jest profilaktyka. Niewłaściwe warunki przechowywania, transportu, ekspozycji, brak wiedzy i świadomości, w jaki sposób te młode, a często bardzo wrażliwe materiały powinny być traktowane, dodatkowo wpływają na proces niszczenia” – czytamy we wstępie.

Fragmenty książki, w wersji polskiej i angielskiej, publikowane są na stronie na Facebooku: https://www.facebook.com/tworzywasztucznewsztuce

Książkę można zamówić drogą mailową: dystrybucja@asp.waw.pl

Monika Jadzińska “Tworzywa sztuczne w sztukach wizualnych”, Warszawa, 2019, Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie, liczba stron: 390

tekst: Monika Jadzińska

recenzenci: dr hab. Michał Matuszczyk, prof. ASP we Wrocławiu, prof. dr hab. Iwona Szmelter

redakcja: Anna Matysiak

proj. graficzny Paweł Osial

oprawa miękka ze skrzydełkami, str. 390, format 24,5×17 cm

ISBN 978-83-66098-19-0

cena 31,50 zł