130. rocznica urodzin Józefa Czapskiego
Związki Czapskiego z naszą Akademią sięgają 16 października 1918 r. kiedy zapisał się do pracowni Stanisława Lentza w ówczesnej Szkole Sztuk Pięknych w Warszawie. Studiował tam jedynie do połowy listopada tego roku z powodu otrzymania misji wojskowej w Rosji. Po zakończeniu pierwszej wojny podjął studia w krakowskiej akademii. Tam też w 1924 roku razem z innymi studentkami/studentami Józefa Pankiewicza m.in. Janem Cybisem, Hanną Rudzką Cybisową, Arturem Nacht-Samborskim, Piotrem Potworowskim, Zygmuntem Waliszewskim współtworzył słynny Komitet Paryski.
Przez całe życie był aktywny zarówno jako rysownik i malarz jak również pisarz i krytyk sztuki. Szczególnym przykładem jego działalności są dzienniki i listy, obficie ilustrowane rysunkami często wplecionymi w tekst. Świadczą one o jego niezwykłym temperamencie, intensywnym doznawaniu otaczającej go rzeczywistości, o żarliwej wierze w sztukę. Fragmenty ich stale publikował także na łamach miesięcznika paryskiej „Kultury”.
Dorobek malarski Czapskiego uległ rozproszeniu po niemal całym świecie, niewiele jego prac obejrzeć dziś można w kolekcjach publicznych w Polsce. W zbiorach Muzeum ASP znajduje się obraz Café Montmartre z 1975 r. podarowany przez autora w 1986 r. powstałemu rok wcześniej Muzeum, co potwierdza wyjątkowa dedykacja na rewersie.
Obraz przedstawia scenę w kawiarni i wyróżnia się otwartą, wyrazistą kompozycją. Dwie osoby stojące przy barze zostały ukazane w syntetyczny sposób — jako plamy koloru obwiedzione wyraźnym konturem, co nadaje całości ekspresyjny charakter. Takie rozwiązania pokazują, że Czapski nie trzymał się ściśle zasad kapistów, którzy kładli nacisk przede wszystkim na samą wartość koloru, lecz poszukiwał własnego, bardziej zróżnicowanego języka malarskiego.
W kolekcji Muzeum ASP znajdują się także dwa portrety Józefa Czapskiego wykonane przez Krzysztofa Junga podczas spotkań w Paryżu ok 1985-1986 r. Podarowane zostały przez Dorotę Krawczyk-Janisch w 2023 roku.