Wszystkie techniki – Grafiki z Grafiki
Matryca i ślad – grafika wobec współczesności
Grafika warsztatowa należy do tych obszarów sztuki, które od wieków pozostają szczególnie silnie związane z ideą utrwalania, powielania i przekazywania obrazu. Jej istotą jest relacja pomiędzy gestem twórcy, materialnością matrycy a finalnym obrazem – odbitką, śladem będącym zapisem działania, myśli i decyzji artystycznych. W przeciwieństwie do pojedynczego gestu rysunkowego czy malarskiego, grafika od początku rozwijała się jako medium pozwalające rozpowszechniać obraz, przenosić go i wprowadzać w szeroki obieg.
Historia grafiki warsztatowej jest zarazem historią rozwoju nowoczesnej komunikacji wizualnej. Od drzeworytów i miedziorytów służących ilustracji ksiąg, poprzez akwaforty i litografie będące przestrzenią autonomicznej wypowiedzi artystycznej, aż po współczesne eksperymenty z technologiami cyfrowymi i hybrydowymi formami druku – grafika nieustannie pozostaje medium otwartym na przemiany. Łączy precyzję warsztatu z możliwością eksperymentu, dyscyplinę procesu z nieprzewidywalnością materii.
Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie od dziesięcioleci zajmuje w historii polskiej grafiki miejsce szczególne. To właśnie tutaj rozwijały się jedne z najważniejszych obszarów polskiej szkoły grafiki artystycznej, kształtowane przez wybitnych pedagogów i artystów, dla których warsztat nie był jedynie celem samym w sobie, lecz narzędziem budowania autonomicznego języka wypowiedzi. Pracownie grafiki warsztatowej ASP w Warszawie pozostają przestrzenią, w której klasyczne techniki – litografia, sitodruk, drzeworyt czy wklęsłodruk – funkcjonują równolegle z działaniami eksperymentalnymi, intermedialnymi i cyfrowymi.
Współczesna grafika artystyczna przekracza dziś tradycyjnie rozumiane granice medium. Może istnieć jako pojedynczy odbitka, obiekt, instalacja, działanie przestrzenne czy zapis cyfrowy. Coraz częściej funkcjonuje na styku różnych dyscyplin, zachowując jednak własną tożsamość wynikającą z myślenia poprzez matrycę, proces aż do finalnej realizacji. To właśnie relacja między powtarzalnością a jednostkowością, między technologią a gestem, stanowi o jej wyjątkowości.
Wystawa prezentuje prace studentów Wydziału Grafiki ASP w Warszawie, dla których grafika warsztatowa pozostaje żywym i aktualnym językiem artystycznej wypowiedzi. Widoczne są tu zarówno odniesienia do klasycznych strategii budowania obrazu, jak i poszukiwania związane ze współczesną kulturą wizualną. Obok realizacji opartych na precyzji warsztatu pojawiają się działania bardziej intuicyjne, eksperymentalne i otwarte na relacje z innymi mediami.
Hasło przewodnie wystawy „Wszystkie techniki – grafiki z grafiki” można odczytać nie tylko jako jej tytuł, lecz także jako metaforę samej grafiki artystycznej jako medium funkcjonującego pomiędzy trwałością tradycji a potrzebą nieustannego redefiniowania własnego języka plastycznego. W świecie zdominowanym przez obrazy cyfrowe grafika warsztatowa nie traci swojej aktualności. Przeciwnie, poprzez fizyczność procesu, materialność odbitki i świadomość warsztatu uzyskuje dziś szczególną intensywność i znaczenie.
Prof. Jacek Staszewski
Dziekan Wydziału Grafiki
ASP w Warszawie
kurator: Aleksander Czekaj
Wszystkie techniki – Grafiki z Grafiki
Galerii Foyer Spartańska w NIGRiR w Warszawie, ul. Spartańska 1, budynek główny, 1 piętro
25 maja 2026